HOME

GEORGE RECLOS

FRANK PANIS

FRANCESCO ZEZZA

PATRICIA SPINELLI

ARTICLES

FISH INDEX

PROFESSIONALS

PHOTO GALLERY

LINKS

BOOK REVIEW

AWARDS

MARINE TANK

DISCOVER MEDITERRANEAN

SIDE EFFECTS

HOBBYIST'S GALLERY

MACRO & NATURE PHOTOGRAPHY

DISASTERS WITH DAVE

MCH-DUTCH

MCH PO POLSKU

ARTYKUŁY

ΑΡΧΙΚΗ

ΑΡΘΡΑ

ΕΙΔΗ ΨΑΡΙΩΝ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΙ

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΒΡΑΒΕΙΑ

 

 

 

Όχι στο Stripping!

(βίαιη αφαίρεση των αβγών ή/και των ιχθυδίων από θηλυκές στοματεπωάζουσες κιχλίδες - Παρατηρώντας την φροντίδα της στοματεπώασης των Fossorochromis rostratus)

Ένα άρθρο του Frank Panis

Σημείωση: η έκφραση "Όχι στο Stripping!" του τίτλου αναφέρεται στην κοινή πρακτική πολλών επαγγελματιών εκτροφέων. Είναι λυπηρό που μία θαυμαστή αναπαραγωγική τεχνική ΠΡΟΣΒΑΛΕΤΑΙ  με σκοπό την όσο κατά το δυνατό μεγαλύτερη παραγωγή ψαριών με την λιγότερη δυνατή προσπάθεια. Η αναπαραγωγική στρατηγική της στοματεπώασης, δοκιμασμένη μέσα στα εκατομμύρια χρόνια της εξέλιξης, η οποία και εξασφαλίζει λιγότερα μεν αλλά μεγαλύτερα ιχθύδια, είναι ένα πραγματικά αξιοθαύμαστο φαινόμενο που αξίζει να παρατηρήσει κανείς. Αυτό λοιπόν είναι και το θέμα αυτού του άρθρου: η πανέμορφη διαδικασία της μητρικής φροντίδας των ιχθυδίων μετά την απελευθέρωσή τους από το στόμα της μητέρας τους! Είναι άλλωστε επίσης φανερό πως δεν κρατούν στο στόμα τους τα αβγά και τα ιχθύδιά τους όλες οι κιχλίδες Malawi για τόσο μεγάλα διαστήματα. Τα ιχθύδια των m’buna ενστικτωδώς ψάχνουν για το πρώτο καταφύγιο που μπορούν να βρουν, αμέσως αφού ελευθερωθούν από το στόμα των μητέρων τους. Από την άλλη πλευρά τώρα (τι ειρωνεία) κάποιοι εκ των μεγαλόσωμων θηρευτών, όπως τα ψάρια του είδους Tyrannochromis nigriventer, συνεχίζουν να φροντίζουν τα ιχθύδιά τους έως ότου αυτά φτάσουν ένα μέγεθος επάνω από τα τρία εκατοστόμετρα (3cm) σε μήκος! Στη λίμνη, κάποια από τα θηλυκά Copadichromis sp. ελευθερώνουν τα μωρά τους ταυτοχρόνως στα πελαγικά μεσόνερα με σκοπό να τους εξασφαλίσουν μεγαλύτερες πιθανότητες επιβίωσης. 

Κάθε ακουαρίστας που έχει διατηρήσει μεγάλες Απλοχρωμίνες σε ενυδρεία με «καλοστημένο» μικροπεριβάλλον ενυδρείων και σε αξιοπρεπούς μεγέθους συστήματα για αρκετά διαστήματα, πιθανώς έχει παρατηρήσει και θαυμάσει την υπέροχη συμπεριφορά ζευγαρώματος αυτών των ζωντανών κοσμημάτων. Συνήθως αυτό το γεγονός «ανακοινώνεται» λίγες ημέρες πριν την πραγματοποίησή του από τις επιδείξεις, το φλερτ και τα κυνηγητά του τυχερού κυρίαρχου αρσενικού ατόμου. Η διαδικασία του ζευγαρώματος μπορεί να κρατήσει λίγες ώρες και το αποτέλεσμα είναι ένα χαρούμενο και εξουθενωμένο αρσενικό ψάρι και ένα θηλυκό άτομο που κουβαλάει αρκετά γονιμοποιημένα ωάρια στο στόμα του. Υπό κανονικές συνθήκες (θερμοκρασία νερού γύρω στους 28° C) τα ωάρια αυτά θα εκκολαφθούν μέσα στο στόμα του θηλυκού ψαριού μετά από μία περίπου εβδομάδα και μετά από τρεις περίπου εβδομάδες τα ιχθύδια θα είναι έτοιμα να απελευθερωθούν από τη μητέρα τους. Εάν η μητέρα (ως συνήθως) παραμείνει μέσα στο κεντρικό ενυδρείο παρουσίας σας τα περισσότερα μωρά της θα καταλήξουν να γίνουν ένας εύκολος και γρήγορος μεζές των υπολοίπων κιχλίδων της γειτονιάς και θα επιβιώσουν μόνο ένα δύο τυχερά που θα αναζητήσουν καταφύγιο ανάμεσα στους κοντινούς βράχους.

Το θηλυκό Fossorochromis rostratus ακριβώς μετά το ζευγάρωμα. 
 Το στόμα της είναι ελαφρώς πρησμένο, γεμάτο με επάνω από εκατό (100) γονιμοποιημένα ωάρια.

Έχετε ποτέ παρατηρήσει την εκτεταμένη μητρική φροντίδα της στοματεπώασης θηλυκών haps, στεγασμένων σε ξεχωριστά ενυδρεία; Οι περισσότεροι ίσως ακόμη δεν είχατε την τύχη, αφού κάτι τέτοιο απαιτεί μάλλον μεγάλο ενυδρείο (το λιγότερο με όγκο γύρω στα διακόσια λίτρα για μεγαλόσωμα haps) με κανονικά «στημένο» μικροπεριβάλλον. Εγώ χρησιμοποίησα σε αυτήν την περίπτωση ένα ενυδρείο όγκου τριακοσίων (300) λίτρων και το διαμόρφωσα με ένα σχετικά λεπτό υπόστρωμα άμμου, λίγες μικρές πέτρες και ένα μεγάλο κομμάτι σωλήνα αποχέτευσης από υλικό PVC μεγάλης διαμέτρου για κρησφύγετο, Τον σωλήνα αυτό τοποθέτησα έτσι ώστε να μπορώ να παρακολουθώ και να μπορώ να φωτογραφίζω τη μητέρα με τα μωρά της. Για φίλτρανση χρησιμοποίησα ένα επαγγελματικό εξωτερικό φίλτρο κανίστρου της EHEIM με εσωτερικό θάλαμο για τον θερμαντήρα. Αφού γέμισα το ενυδρείο με νερό εικοσιοκτώ (28) βαθμών Κελσίου, «έστρωσα» το νερό για ένα διάστημα λίγων ημερών για να είμαι σίγουρος πως θα είναι ΕΝ ΤΑΞΕΙ για να δεχτεί μέσα το θηλυκό ψάρι που «κουβαλούσε». Το φίλτρο δούλευε περίφημα διότι ήδη ήταν εγκατεστημένο στο κεντρικό ενυδρείο παρουσίας μου και αφού το είχα χρησιμοποιήσει επίσης να υποστηρίζει το ενυδρείο που εξέθεσα στην 13η Έκθεση του ABVC.

Ακριβώς μετά την μεταφορά στο ενυδρείο όγκου τριακοσίων (300) λίτρων, κάποια εκ των ιχθυδίων ατυχώς βγήκαν από το στόμα της μητέρας τους. Μόλις όμως το ψάρι ηρέμησε από την διαδικασία της μεταφοράς, τα ξαναπήρε στην ασφάλεια του στόματός του

Η στιγμή της μεταφοράς! Εφ’ όσον οι κιχλίδες χρειάζονται λίγο χρόνο έως ότου αφυπνιστούν εντελώς, είναι σχετικά εύκολη η σύλληψη τους, νωρίς το πρωί που τα φώτα του ενυδρείου είναι ακόμη σβησμένα. Αφού ήξερα λοιπόν πού συνήθως κοιμάται το ζώο το συνέλαβα με την απόχη σε χρόνο μηδέν. Τη μετέφερα προσεκτικά στο καινούργιο ενυδρείο της μέσα στην απόχη ώστε να μειώσω όσο γινόταν το stress της. Ωστόσο όταν την ελευθέρωσα μέσα στο ενυδρείο, πρόσεξα πως δύο ιχθύδια, ατυχώς είχαν δραπετεύσει από το στόμα της. Ευτυχώς, όταν η μητέρα χαλάρωσε μετά από μία δύο ώρες, άρπαξε τους δύο μικρούς φυγάδες και τους ξαναπήρε στο στόμα της. Σ’ αυτό το στάδιο τα ιχθύδια είναι ηλικίας μίας και μισής (1½) εβδομάδας.

Προς έκπληξή μου η μητέρα άφησε ελεύθερα από το στόμα της τα μωρά της, την αμέσως επομένη ημέρα. Ήταν εξαιρετικά ήρεμα γύρω από το ενυδρείο της, αφού όλοι μας καθόμασταν έξω λόγο του καλού καιρού. Ήταν ένα υπέροχο θέαμα. Όλες αυτές η μικροσκοπικές κιχλιδίτσες κολυμπούσαν σε σχηματισμό ενός συννέφου γύρω από τη μητέρα τους! Ήταν τόσα πολλά που δεν μπορούσα να τα μετρήσω, αλλά για μένα αυτό ήταν το έναυσμα για ν’ αρχίσω το τάισμα. Πήρα λίγα κομμάτια κατεψυγμένων Κυκλώπων από τη κατάψυξη και τα έριξα ήρεμα στο ενυδρείο. Οι κύβοι αυτής της τροφής ερμηνεύτηκαν από τη μητέρα σαν απειλή και τότε αυτή άρχισε να μαζεύει τα ιχθύδια στο στόμα της, πράγμα που επίσης ήταν θεαματικό! Όταν αυτή άνοιξε το στόμα της τα μωρά βιάστηκαν να εισέλθουν όσο γρηγορότερα γινόταν!

Κάτω: τα ιχθύδια ΕΞΕΡΧΟΝΤΑΙ του στόματος της μητέρας τους Επάνω: τα ιχθύδια ΕΝΤΟΣ του στόματος της μητέρας τους

Την επομένη ημέρα έγινε ξανά το ίδιο όταν τάισα. Και πάλι τα μωρά βιάστηκαν να τρυπώσουν στο στόμα της μητέρας τους όταν αυτή το άνοιξε. Αυτή τη φορά όμως τα ελευθέρωσε και πάλι μέσα σε διάστημα είκοσι (20) λεπτών της ώρας. Αυτά άρχισαν να προσλαμβάνουν τους Κύκλωπες που κυκλοφορούσαν στο νερό σαν τροφή! Όπως έχω διαβάσει σε πολλά μηνύματα και σε ηλεκτρονική αλληλογραφία υποτίθεται πως τα ενήλικα θηλυκά δεν προσλαμβάνουν καθόλου τροφή κατά τη διάρκεια της μητρικής φροντίδας των ιχθυδίων τους, έτσι εξεπλάγην ευχάριστα όταν διαπίστωσα πως έτρωγε και η μητέρα! Άρχισε να σκάβει για τροφή κάτω από τις πέτρες ενώ το κοπάδι των μωρών της στριφογύριζε γύρω της! Είναι εκπληκτικό να την βλέπει κανείς να τρέφεται, αναγνωρίζοντας ταυτόχρονα και τα ιχθύδια που κατά λάθος εισέρχονται στο στόμα της. Κατευθείαν αυτά τα ιχθύδια τα «φτύνει» ενώ κατακρατάει την τροφή. Πραγματικά θαυμαστό!

Την επόμενη ημέρα άρχισε να κυνηγάει τα ιχθύδιά της. Γρήγορα ανακάλυψα πως αυτά που συνελάμβανε, αφήνονταν πάλι ελεύθερα χωρίς γρατσουνιά. Μου φάνηκε αρκετά παράξενο αυτό και δεν μπορώ να βρω κάποια πειστική εξήγηση. Να είναι άραγε το ένστικτο του κυνηγού της μητέρας και αφού αναγνωρίζει γευστικά τα μωρά της να μην τα τρώει; Μήπως πρόκειται για μαθήματα που τους «παραδίδει» για να βρίσκονται σε συνεχή εγρήγορση, ακονίζοντας την προσοχή τους; [Σ.τ.Μ. Καθαρισμός των μωρών; Υπενθύμιση της στοματεπώασης;]

Η μητέρα μαζεύει στο στόμα της τα ιχθύδια όταν νοιώσει πως απειλούνται.

Από την στιγμή που απαγόρευε στα νεαρά ιχθύδιά της να εισέλθουν στη στοματική της κοιλότητα την απομάκρυνα από το ενυδρείο. Αυτό ‘άλλωστε ήταν ξεκάθαρο σημάδι πως η δικιά της ευθύνη είχε πλήρως επιτευχθεί και θα έπρεπε να επιστρέψει στο ενυδρείο με τα υπόλοιπα ενήλικα ψάρια.

Ένα πράγμα είναι σίγουρο: πέρασα υπέροχες ώρες με ψάρια τις τελευταίες εβδομάδες! Μπορώ να συστήσω ανεπιφύλακτα να το δοκιμάσετε κι εσείς και πιθανώς να το ευχαριστηθείτε όσο κι εγώ. Το μόνο που χρειάζεται άλλωστε είναι ένα δεύτερο αξιοπρεπές ενυδρείο και ένα είδος Hap γνωστό για την φροντίδα των ιχθυδίων του μετά την επώασή τους.

Αριστερά: όλο το κοπαδάκι πίσω από την ΤΡΕΦΟΜΕΝΗ μητέρα Δεξιά: ένα ιχθύδιο Fossorochromis rostratus ηλικίας τριών (3) εβδομάδων

«Τράβηξα» ακόμη και κάποια μικρά ταινιάκια, οπότε χαρείτε τις θείες κινήσεις ενός μεγάλου πλήθους ιχθυδίων!

[Ο Χορός των ιχθυδίων01]   [Ο Χορός των ιχθυδίων02]   [«Φτύνοντας» τα ιχθύδια01]

Η επιμέλεια του Ελληνικού MCH γίνεται εξ' ολοκλήρου από τον Ανδρέα Ηλιόπουλο, στον οποίο οφείλεται άλλωστε και η ύπαρξη της ελληνικής έκδοσης.

Back ] Up ] Next ]

Site Search 

Contact us

       

Malawi Cichlid Homepage © 1999-2006. All rights reserved.